Cách gõ Telex cho người mới
Telex tạo chữ có dấu bằng chính các chữ cái trên bàn phím, nên tay không phải rời hàng phím chính. Chỉ cần nhớ hai bảng dưới đây là gõ được tiếng Việt đầy đủ.
Telex hoạt động thế nào
Bạn gõ chữ cái thường trước, rồi gõ thêm một phím để biến nó thành chữ có dấu. Bộ gõ tự thay thế ký tự vừa gõ. Ví dụ gõ a rồi w sẽ ra ă.
Dấu thanh gõ sau cùng, thường là ở cuối âm tiết, và bộ gõ tự đặt dấu lên đúng nguyên âm. Bạn không cần canh vị trí dấu.
Bảng 1 — Nguyên âm và chữ đ
| Gõ | Ra chữ | Ví dụ |
|---|---|---|
| aw | ă | awn → ăn |
| aa | â | caan → cân |
| ee | ê | ddeem → đêm |
| oo | ô | coo → cô |
| ow | ơ | comw → cơm |
| uw | ư | muwa → mưa |
| dd | đ | ddi → đi |
Bảng 2 — Năm dấu thanh
| Phím | Dấu | Ví dụ ký tự | Ví dụ từ |
|---|---|---|---|
| s | Sắc | á | mas → má |
| f | Huyền | à | baf → bà |
| r | Hỏi | ả | hoir → hỏi |
| x | Ngã | ã | ddax → đã |
| j | Nặng | ạ | mej → mẹ |
| z | Xoá dấu | a | maz → ma |
Phím z dùng để xoá dấu thanh vừa gõ. Gõ sai dấu thì nhấn z rồi gõ lại, nhanh hơn xoá cả từ.
Vài từ đầy đủ
| Gõ | Ra chữ |
|---|---|
| tieengs Vieejt | tiếng Việt |
| nguwowif | người |
| ddwowngf | đường |
| hoocj sinh | học sinh |
| coong vieejc | công việc |
Mẹo thường gặp
- Muốn gõ chữ w thật, hãy gõ w hai lần.
- Gõ dấu thanh ở cuối âm tiết là quen tay nhất, dù đa số bộ gõ chấp nhận cả hai cách.
- Bật bộ gõ tiếng Việt của hệ điều hành trước khi luyện: macOS có “Vietnamese — Telex”, Windows dùng Unikey hoặc EVKey.
Câu hỏi thường gặp
- Telex và VNI khác nhau thế nào?
- Telex dùng chữ cái để tạo dấu, còn VNI dùng chữ số. Telex thuận tay hơn khi gõ văn bản dài vì không phải với lên hàng số, nhưng cả hai đều cho kết quả như nhau.
- Làm sao gõ chữ w khi Telex dùng w để tạo dấu?
- Gõ w hai lần. Hầu hết bộ gõ cũng tự hiểu khi w đứng ở vị trí không thể tạo dấu, ví dụ trong các từ tiếng Anh.
- Gõ sai dấu thì sửa thế nào?
- Gõ z để xoá dấu thanh của âm tiết vừa gõ, sau đó gõ lại dấu đúng. Cách này nhanh hơn là xoá cả từ rồi gõ lại.